اثر تلقیح با گونه‌های میکوریزا و ازتوباکتر کروکوکوم بر مراحل فنولوژی و عملکرد دانه ژنوتیپ‌های لوبیا قرمز (Phaseolus vulgaris L.)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه کشاورزی، زراعت، واحد خرم آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرم آباد، ایران

چکیده

به منظور ارزیابی اثر کودهای زیستی میکوریزا و ازتوباکتر بر مراحل فنولوژی و عملکرد دانه ژنوتیپ­های لوبیا قرمز، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک­­های کامل تصادفی با چهار تکرار در سال زراعی 1395 در منطقه بیران­شهر لرستان اجرا شد. تیمارها شامل تلقیح با میکوریزا آربسکولار گونه­های (Glomus etunicatum, G. Intraradices, G. mossea) در دو سطح (تلقیح و بدون تلقیح) ، مایه­زنی با (Azotobacter chroococcum Strain 15) در دو سطح (مایه­زنی و عدم مایه­زنی) و ژنوتیپ­های لوبیا قرمز شامل (توده بیران­شهر، ارقام اختر و گلی) بودند. نتایج نشان داد که اثر ازتوباکتر بر روز تا پر شدن دانه­ها، اثر دوگانه میکوریزا×ژنوتیپ بر روز تا تشکیل غلاف و روز تا رسیدگی فیزیولوژیکی و اثر سه­گانه ازتوباکتر×میکوریزا×ژنوتیپ بر عملکرد دانه از نظر آماری مثبت و معنی­دار گردید. بیشترین عملکرد دانه (90/2981 کیلوگرم در هکتار) از اثر توأم مایه­زنی ازتوباکتر×تلقیح میکوریزا×رقم گلی با فرم بوته رونده و رشد نامحدود به­دست آمد. همچنین بیشترین درصد وابستگی و پاسخ میکوریزایی به ترتیب (49/13 و 59/15%) در تیمار مایه­زنی ازتوباکتر در تلقیح میکوریزا در رقم گلی و کمترین وابستگی و پاسخ میکوریزایی به ترتیب (43/3 و 56/3%) در تیمار مایه­زنی ازتوباکتر در تلقیح میکوریزا در رقم اختر به دست آمد. نتایج نشان داد که همزیستی میکوریزایی یا به عبارتی وابستگی میکوریزایی این امکان را برای گیاهان میزبان فراهم می­سازد تا با توسعه ریشه­ها به سطح بیشتری از خاک دسترسی پیداکرده و با گسترش سطح جذب شبکه­های هیفی ریشه، جذب آب و عناصر غذایی را بهبود بخشیده و درنهایت سبب افزایش رشد و عملکرد گیاهان میکوریزایی گردد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effect of inculation with Mycorrhizal species and Azotobacter chroococcum on Grain yield and Phenological Phases of Red Bean (Phaseolus vulgaris L.) Genotypes

نویسندگان [English]

  • Hadi Khavari
  • Ghodratollah Shakarami
Department of Agronomy, Khorramabad Branch, Islamic Azad University, Khorramabad, Iran.
چکیده [English]

In order to study the effect of inculation with Mycorrhizal and Azotobacter on Seed yield and Phenological Phases of Red Bean Genotypes an experiment was performed in a farm located in Lorestan Beiranshahr in crop year 2016, The factorial experiment arranged base on randomized complete block design with four replications. Parameters studied were include inoculation with arbuscular mycorrhizal fungi species (Glomus etunicatum, G. Intraradices, G. mossea) at two levels (inoculated and no inoculated), inoculated with Azotobacter chroococcum bacteria (Azotobacter chroococcum Strain 15) at two levels: (inoculated and non-inoculated) and red bean Genotypes (Landrace Beiranshahr, Akhtar and Goli varieties). The results showed that Azotobacter effect on day to grain filling, the dual effect of mycorrhizal*genotypes on days to maturity and day to pod formation and three factor interaction on seed yield significant and positive, respectively. The highest seed yield (298.90 kg. ha-1) in effet of three factor inculation Mycorrhizal*Azotobacter*Goli varietiy with plant form progressive and unlimited growth, Obtained. Also The highest Mycorrhizal response and Mycorrhizal dependent (15.59 and 13.49 percent) respectively in Mycorrhizal and Azotobacter inculation*Goli varietiy and the lowest percentage Mycorrhizal response and dependent (3.56 and 3.43 percent) respectively in Mycorrhizal and Azotobacter inculation*Akhtar varietiy, Obtained. The results showed that the Mycorrhizal symbiosis, or mycorrhizal dependency until the Development Roots Provides It's possible for host plants Access to more levels of soil own again and the spread of absorbency levels roots network Hefei, Improved absorption of water and nutrients and ultimately result in Cause increased growth and yield Mycorrhizal plants.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Reproductive growth
  • Mycorrhizal dependent
  • Mycorrhizal response
  • Red bean